خلاصه : تنهایی بزرگسالان یک پدیده گسترده است، نه یک عیب شخصی. حدود ۱ نفر از هر ۶ نفر در سراسر جهان تحت تأثیر آن هستند (WHO، ۲۰۲۳)، و نسبت بزرگسالان بدون دوست نزدیک از سال ۱۹۹۰ چهار برابر شده است (Survey Center on American Life)، و اثرش بر سلامتی برابر با حدود ۱۵ نخ سیگار در روز است (Surgeon General، ۲۰۲۳). خبر خوب : دوستی از قواعدی قابل اندازهگیری پیروی میکند (حدود ۵۰ ساعت برای یک دوست، و ۲۰۰ ساعت برای یک دوست نزدیک، Jeffrey Hall، ۲۰۱۹)، پس میتوان آن را یاد گرفت.
تنهایی یک عیب در سرشت نیست. این اثر عصری است که، یکی پس از دیگری، شرایطی را که دوستی را در جوانیمان آسان میکرد از هم پاشید: ما هر روز همان آدمها را میدیدیم، بیآنکه چیزی را برنامهریزی کنیم. زندگی بزرگسالی (جابهجاییها، قرارها، صفحهنمایشها) آن نزدیکی را از بین برد، از همه بهیکباره.
نفر در سراسر جهان احساس تنهایی میکند، یعنی بیش از یک میلیارد انسان.
نسبت بزرگسالانی که هیچ دوست نزدیکی ندارند از سال ۱۹۹۰ حدود چهار برابر شده است.
نخ سیگار در روز: اثر سلامتی برآوردشده تنهایی مزمن.
آمار چه میگوید
یک نفر از هر شش نفر در سراسر جهان. در سال ۲۰۲۳، سازمان جهانی بهداشت کمیسیونی درباره پیوندهای اجتماعی راهاندازی کرد و برآورد کرد که حدود یک نفر از هر شش نفر در هر مرحله از زندگی تحت تأثیر تنهایی است. این مشکلی محدود به سالمندان نیست: بزرگسالان جوان از جمله بیشترین آسیبدیدگان هستند.
تعداد بزرگسالان بدون دوست نزدیک چهار برابر سال ۱۹۹۰ است. بنا بر دادههای Survey Center on American Life که پژوهشگر دانیل کاکس تحلیل کرده، نسبت بزرگسالانی که میگویند هیچ دوست نزدیکی ندارند در یک نسل حدود چهار برابر شده است. موضوع این نیست که آدمها «بدتر شدهاند»: بلکه زمین اجتماعی زیر پای همه فروریخته است.
اثری بر سلامتی برابر با سیگار کشیدن. در سال ۲۰۲۳، Surgeon General آمریکا تنهایی را یک همهگیری توصیف کرد و به کار پژوهشگر جولیان هولت-لانستاد استناد کرد: کمبود پیوندهای اجتماعی خطر مرگ را به میزانی برابر با کشیدن حدود پانزده نخ سیگار در روز افزایش میدهد. پیوندها یک تجمل نیستند، بلکه یک نیاز حیاتیاند.
چرا این کار در بزرگسالی دشوارتر است
پژوهشگران برای آن مؤلفه پنهان دوستیِ آسان نامی دارند: مجاورت مکانی (پروپینکوییتی)، یعنی اثر نزدیکی مکررِ ساده. یک پژوهش کلاسیک از لئون فستینگر (اواخر دهه چهل میلادی) نشان داد که بهترین شاخص اینکه چه کسی با چه کسی دوست میشود نه شخصیت بود و نه علاقه مشترک، بلکه فاصله فیزیکی میان درها بود. مدرسه و دانشگاه این نزدیکی را رایگان به ما میدادند. زندگی بزرگسالی آن را میگیرد، و دوستی دیگر هدیهای نیست که از آسمان فرود آید، بلکه پروژهای میشود که تو فعالانه آن را پیش میبری.
خبر خوب: تنهایی سرنوشت نیست
اگر دوستی نخست به شرایط ملموس (زمان، تکرار) بستگی داشته باشد، پس از قواعدی پیروی میکند، و هر چیزی که از قواعد پیروی کند میتوان آن را یاد گرفت. پژوهشگر جفری هال (دانشگاه کانزاس) حتی برای فاصلهای که باید پیموده شود اعداد گذاشت: حدود ۵۰ ساعت زمان مشترک برای ساختن یک دوست معمولی، و نزدیک به ۲۰۰ ساعت برای یک دوست نزدیک. دوستی هدیهای محدود به اقلیتی خوششانس نیست: فاصلهای است که میتوان آن را اندازه گرفت، و سپس پیمود.
این دقیقاً همان کاری است که روش 200 ساعت انجام میدهد: برنامهای نوشتهشده، با ریتم تو و در خلوت، برای تبدیل زمانی که از پیش زندگی میکنی به ساعتهایی که معنا دارند.
منابع
- سازمان جهانی بهداشت — کمیسیون پیوندهای اجتماعی، ۲۰۲۳.
- U.S. Surgeon General (ویوک مورتی) — Our Epidemic of Loneliness and Isolation، ۲۰۲۳.
- جولیان هولت-لانستاد و دیگران — فراتحلیلها درباره پیوندهای اجتماعی و مرگومیر (۲۰۱۰، ۲۰۱۵).
- دانیل آ. کاکس — Survey Center on American Life (American Perspectives Survey)، ۲۰۲۱.
- لئون فستینگر، استنلی شکتر و کرت بک — Social Pressures in Informal Groups، ۱۹۵۰.
- جفری آ. هال — «چند ساعت برای ساختن یک دوست لازم است؟»، ۲۰۱۹.
اعداد کلی، برای سهولت خواندن گرد شدهاند؛ برای مقادیر دقیق به منابع مراجعه کن. این اطلاعات با هدف آموزشی است و جای مشورت با یک متخصص سلامت را نمیگیرد.